మనం మాట్లాడే తెలంగాణ యాసను ChatGPT వంటి ఏఐ వ్యవస్థలు ఎందుకు సరిగ్గా అర్థం చేసుకోవడం లేదనేది ఇప్పుడు చర్చనీయాంశంగా మారింది. మనం మాట్లాడినప్పుడు మన గొంతు నుంచి వచ్చే శబ్ద తరంగాలను ఏఐ అంకెల సమాచారంగా మార్చుకుంటుంది. ఆ తర్వాత తన శిక్షణలో నేర్చుకున్న పద్ధతులతో పోల్చుకుని, మనం ఏం చెప్పామో అది అంచనా వేస్తుంది. అయితే, ఈ శిక్షణలో తెలంగాణ యాసకు సంబంధించిన ఉదాహరణలు తక్కువగా ఉండటంతో ఏఐ గందరగోళానికి గురవుతోంది.
ఉదాహరణకు, మనం 'నువ్వు ఏడికి పోతున్నావే?' అని అంటే, ఏఐ తన దగ్గర ఎక్కువగా ఉన్న 'నువ్వు ఎక్కడికి వెళ్తున్నావు?' అనే పద్ధతిని ఎంచుకుంటుంది. ఇది కావాలని చేసే తప్పు కాదు, ఏఐకి తెలిసిన గణాంకాల ఆధారంగా చేసే అంచనా మాత్రమే. ఏఐకి కేవలం పదాల అర్థాలు తెలిస్తే సరిపోదు; వందలాది మంది తెలంగాణ ప్రజలు వేర్వేరు గొంతులతో, వేగంతో, నేపథ్య శబ్దాలతో మాట్లాడిన వేల గంటల ఆడియో ఉదాహరణలు అవసరం.
ఏఐకి శిక్షణ ఇచ్చేటప్పుడు 'అచ్చినవా' అని మాట్లాడితే, దాన్ని అధికారిక తెలుగులో 'వచ్చావా' అని మార్చకూడదు. అలా మార్చడం వల్ల ఏఐకి మన యాసలోని ప్రత్యేకతలను నేర్చుకునే అవకాశం తగ్గిపోతుంది. అందుకే తెలంగాణ భాషా, సాంస్కృతిక సంస్థలు ఈ విషయాన్ని సీరియస్గా తీసుకోవాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. కేవలం పుస్తకాల్లోనే కాకుండా, డిజిటల్ రూపంలో తెలంగాణ యాసను భద్రపరచడం ఇప్పుడు అత్యవసరం.
భవిష్యత్తులో ఏఐ ప్లాట్ఫామ్లలో 'తెలంగాణ తెలుగు' అనే ప్రత్యేక ఆప్షన్ ఉండాలని కోరుకుంటున్నారు. ఇందుకోసం రచయితలు, కవులు, యూనివర్సిటీలు కలిసి ఒక సమగ్రమైన పదకోశాన్ని తయారు చేయాలి. ఈ డేటాను ఉపయోగించి ఏఐని మరింత మెరుగుపరిస్తే, మన పిల్లలు ఏఐతో మన యాసలోనే మాట్లాడే అవకాశం కలుగుతుంది. ఇది కేవలం సాంకేతికత మాత్రమే కాదు, మన భాషను భావి తరాలకు డిజిటల్గా అందించే ప్రయత్నం.
