వర్షాకాలంలో దోమలు ఇంటిలోకి చేరి ఇబ్బంది పెట్టడమే కాకుండా, డెంగ్యూ, మలేరియా, చికున్గున్యా వంటి వ్యాధులను వ్యాపింపజేస్తాయి. చాలామంది వీటిని అరికట్టేందుకు మస్కిటో కాయిల్స్, లిక్విడ్ రిపెల్లెంట్స్, స్ప్రేలను వాడుతుంటారు. అయితే వీటిపైనే పూర్తిగా ఆధారపడకుండా, కొన్ని సహజ పద్ధతులను పాటించడం ద్వారా కూడా దోమల ఉధృతిని తగ్గించుకోవచ్చు.
వేప నూనెను దోమల నివారణకు వాడవచ్చు, కానీ దీనిని నేరుగా కాల్చడం లేదా పొగను ఎక్కువగా పీల్చడం ఆరోగ్యానికి మంచిది కాదు. ముఖ్యంగా చిన్నపిల్లలు, వృద్ధులు, శ్వాస సంబంధిత సమస్యలు ఉన్నవారు ఈ విషయంలో జాగ్రత్త వహించాలి. అలాగే నిమ్మకాయను సగానికి కోసి లవంగాలను గుచ్చి గదిలో ఉంచడం ద్వారా దోమలను దూరంగా ఉంచవచ్చని నమ్ముతారు, అయితే ఇది పూర్తి పరిష్కారం కాదని గుర్తుంచుకోవాలి.
పుదీనా, యూకలిప్టస్ వంటి సువాసనగల నూనెలను నీటిలో కలిపి కిటికీలు, తలుపుల వద్ద స్ప్రే చేయడం వల్ల ప్రయోజనం ఉంటుంది. ఇలాంటి ఎసెన్షియల్ ఆయిల్స్ (మొక్కల నుంచి తీసిన సువాసనగల నూనెలు) చర్మంపై నేరుగా రాసే ముందు తగిన మార్గదర్శకాలను పాటించాలి. వెల్లుల్లి రెబ్బలను దంచి మరిగించిన నీటిని ఇంటి పరిసరాల్లో చల్లడం ద్వారా కూడా దోమలను కొంతవరకు నియంత్రించవచ్చు.
ఇంటి బాల్కనీలు, కిటికీల దగ్గర తులసి, పుదీనా, లెమన్గ్రాస్ వంటి మొక్కలను పెంచడం వల్ల ఆ ప్రాంతం ఆహ్లాదకరంగా ఉండటమే కాకుండా, వాటి సువాసన దోమలను దూరంగా ఉంచుతుంది. లావెండర్ ఆధారిత రిపెల్లెంట్లను కూడా ప్రత్యామ్నాయంగా వాడవచ్చు, కానీ లావెండర్ నూనెను చర్మంపై రాసే ముందు దానిని తగినంతగా డైల్యూట్ (నీటితో లేదా ఇతర ద్రవాలతో కలిపి గాఢత తగ్గించడం) చేయాలి.
కేవలం సహజ చిట్కాలపైనే ఆధారపడకుండా, ఇంటి పరిసరాల్లో నీరు నిల్వ ఉండకుండా చూడటం అత్యంత ముఖ్యం. కూలర్లు, పాత టైర్లు, కొబ్బరి చిప్పలు, పూల కుండీలలో నీరు నిల్వ ఉంటే దోమలు పెరిగే అవకాశం ఉంది. కాబట్టి నిల్వ ఉన్న నీటిని తొలగించడం, కిటికీలకు మెష్లు (జాలీలు) ఏర్పాటు చేయడం వంటి జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి.
సహజ చిట్కాలు దోమలను పూర్తిగా నిర్మూలిస్తాయని హామీ లేదు. కాబట్టి దోమల ద్వారా వ్యాధులు రాకుండా ఉండేందుకు దోమతెరలు వాడటం, నిల్వ నీటిని తొలగించడం మరియు అవసరమైనప్పుడు నిరూపితమైన దోమల నివారణ ఉత్పత్తులను ఉపయోగించడం ద్వారా సమర్థవంతంగా రక్షణ పొందవచ్చు.
