మహారాష్ట్రలోని కొల్హాపూర్ జిల్లా గగన్బావడ తాలూకాలో జీవన్ మిథారి అనే 55 ఏళ్ల ఉపాధ్యాయుడు పనిచేస్తున్నారు. సింధుదుర్గ్ సరిహద్దులో ఉన్న కవల్టెక్ ధంగర్వాడ అనే మారుమూల గ్రామంలోని జిల్లా పరిషత్ పాఠశాలకు ఆయన ప్రతిరోజూ వెళ్తారు. ఈ పాఠశాలకు వాహనాలు వెళ్లే అవకాశం లేకపోవడంతో, సమీప రహదారి నుంచి ఆయన 2.5 కిలోమీటర్ల దూరం అడవిలో నడవాల్సి వస్తోంది. అంటే ప్రతిరోజూ రానుపోను మొత్తం 5 కిలోమీటర్ల దూరాన్ని ఆయన కాలినడకన పూర్తి చేస్తున్నారు.
2013 జూలై 26 నుంచి మిథారి ఈ పాఠశాలలో పనిచేస్తున్నారు. అంతకుముందు ఆయన కొల్హాపూర్ జిల్లా ప్రాథమిక ఉపాధ్యాయుల సహకార బ్యాంకు చైర్మన్గా పనిచేశారు. తన తోటి ఉపాధ్యాయులు మారుమూల ప్రాంతాల్లో పనిచేయడం కష్టమని వ్యాఖ్యానించడంతో, సవాలుగా తీసుకుని ఆయన స్వయంగా ఈ మారుమూల పాఠశాలను ఎంచుకున్నారు.
గతంలో ఈ గ్రామంలో 70 నుంచి 100 కుటుంబాలు ఉండేవి. అయితే 2000 తర్వాత ఉపాధి కోసం ప్రజలు కొల్హాపూర్ నగరానికి వలస వెళ్లడంతో జనాభా తగ్గింది. ఫలితంగా పాఠశాలలో విద్యార్థుల సంఖ్య కూడా గణనీయంగా పడిపోయింది. ప్రస్తుతం మూడవ తరగతి చదువుతున్న స్వరా బోడకే అనే విద్యార్థిని మాత్రమే ఈ పాఠశాలలో అధికారికంగా నమోదై ఉంది.
పాఠశాల విద్యార్థిని స్వరా బోడకేతో పాటు, ఇంకా బడికి వెళ్లే వయస్సు రాని ఆమె చిన్న చెల్లెలు కూడా తరగతులకు హాజరవుతోంది. వచ్చే ఏడాది ఆమె మొదటి తరగతిలో చేరే అవకాశం ఉంది. గ్రామంలో అంగన్వాడీ కేంద్రం — అంటే చిన్న పిల్లలకు పౌష్టికాహారం, ప్రాథమిక విద్య అందించే ప్రభుత్వ కేంద్రం — లేకపోవడంతో ఆ చిన్నారి కూడా అక్కడే కూర్చుంటోంది.
ఈ ప్రయాణం ప్రమాదాలతో కూడుకున్నదని మిథారి చెబుతున్నారు. దారిలో చిరుతపులులు, గౌర్లు వంటి వన్యప్రాణులు తిరుగుతుంటాయి. జంతువుల గుంపును బట్టి ఎలా స్పందించాలో గ్రామస్తులు తనకు నేర్పించారని, మనం వాటి ఆవాసంలోకి వెళ్తున్నామని ఆయన గుర్తుచేసుకున్నారు. విద్యార్థుల సంఖ్య తక్కువగా ఉన్నా, తన బాధ్యతను మాత్రం ఆయన ఏమాత్రం తగ్గించుకోవడం లేదు.
