2024 లోక్సభ ఎన్నికల్లో కాంగ్రెస్, దాని మిత్రపక్షాలతో ఏర్పడిన ‘ఇండియా కూటమి’ (ప్రతిపక్ష పార్టీల కూటమి) ఊహించని ఫలితాలను సాధించింది. దేశంలోని 16 ముఖ్య సెఫాలజీ సంస్థలు (ఎన్నికల ఫలితాలను విశ్లేషించే సంస్థలు) ఈ కూటమి 150 స్థానాలు దాటదని అంచనా వేసినా, అది 240 స్థానాలను గెలుచుకుంది. అధికార ఎన్డిఎ (బిజెపి నేతృత్వంలోని కూటమి) 400 సీట్ల లక్ష్యాన్ని చేరుకోకుండా 290 స్థానాలకే పరిమితం చేసింది.
అయితే, లోక్సభ ఎన్నికల తర్వాత జరిగిన వివిధ రాష్ట్రాల అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో ఈ కూటమి పక్షాలు దారుణంగా విఫలమయ్యాయి. మహారాష్ట్ర, హర్యానా, బెంగాల్, తమిళనాడు వంటి రాష్ట్రాల్లో సానుకూల ఫలితాలు వస్తాయని భావించినా, అక్కడ ఆశించిన ఫలితాలు రాలేదు. రాహుల్ గాంధీ రాజకీయ ప్రయాణంలో నిలకడ లేకపోవడం, మిత్రపక్షాలతో కాంగ్రెస్ అనుసరిస్తున్న అస్పష్టమైన వైఖరి ఈ వైఫల్యాలకు ప్రధాన కారణమని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
రాహుల్ గాంధీ తరచూ రాజకీయ ప్రక్రియ నుంచి సెలవులపై వెళ్లడం ప్రజల్లో ఆయనపై సీరియస్నెస్ లేదనే అభిప్రాయాన్ని కలిగిస్తోంది. విదేశాల్లో ఆయన చేసిన వివాదాస్పద వ్యాఖ్యలు కూడా ఆయన పలుకుబడిని ఇబ్బందుల్లోకి నెట్టాయి. అయితే, ఇటీవల పేపర్ లీక్, జిడిపి గ్రోత్ రేట్ (దేశ ఆర్థిక వృద్ధి రేటు) వివాదం వంటి అంశాలపై ప్రభుత్వంపై వచ్చిన విమర్శలు కాంగ్రెస్కు కొంత సానుకూలతను తెచ్చిపెట్టాయి.
ప్రస్తుతం రాహుల్ గాంధీ సామాజిక సమీకరణం (వివిధ సామాజిక వర్గాలను ఏకం చేసే వ్యూహం)పై దృష్టి పెట్టారు. కులగణన, మనుస్మృతి (పాతకాలపు సామాజిక చట్టాలు) భావజాల వ్యతిరేకత, విద్యార్థుల సమస్యలు, మహిళా రిజర్వేషన్ల అమలు వంటి అంశాలను ఆయన ప్రధానంగా లేవనెత్తుతున్నారు. దళిత వర్గాలను, యువతను ఆకట్టుకోవడానికి ఆయన ప్రయత్నిస్తున్నారు.
రాబోయే ఉత్తర్ప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలు ఇండియా కూటమికి అత్యంత కీలకం కానున్నాయి. 2024 లోక్సభ ఎన్నికల్లో సమాజ్వాద్ పార్టీ (ఎస్పి)తో కలిసి పోటీ చేసిన కాంగ్రెస్ మంచి ఫలితాలను సాధించింది. అయితే, ఎస్పి అధినేత అఖిలేశ్ యాదవ్ హిందుత్వ వాదనకు వ్యతిరేకం కాదనే సంకేతాలను ఇస్తూ, ఆలయ నిర్మాణాలు, హనుమాన్ చాలీసా వంటి అంశాలతో సొంత వ్యూహాలను అమలు చేస్తున్నారు.
ఈ నేపథ్యంలో కాంగ్రెస్ అనుసరిస్తున్న మనుస్మృతి వ్యతిరేక వాదన, ఎస్పి వ్యూహాలతో ఏ మేరకు పొసగుతుందనేది ప్రశ్నార్థకంగా మారింది. ఈ వ్యూహాలు బిజెపికి ప్రచారాస్త్రాలుగా మారతాయా లేదా అనేది వేచి చూడాలి. రాహుల్ గాంధీ ఈ సానుకూలతను నిలకడగా కొనసాగిస్తూ, మిత్రపక్షాలతో వ్యూహాత్మకంగా ముందడుగు వేస్తారా అనే విషయంలో సందేహాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
