వినాయక చవితి
Vinayaka Chavithi · గణేష్ చతుర్థి · Ganesh Chaturthi
గణేశుడి పుట్టినరోజు. భాద్రపద శుద్ధ చవితి నుండి 11 రోజులు వేడుకలు — మట్టి విగ్రహాలు, మోదకాలు, నిమజ్జనం.
పండుగ ప్రాముఖ్యత
వినాయకుడు విఘ్ననాశకుడు, విద్యా ప్రదాత. ఏ శుభకార్యం ప్రారంభించినా ముందుగా వినాయకుడిని పూజిస్తారు. భాద్రపద శుద్ధ చవితి నాడు మట్టి విగ్రహాలు ప్రతిష్ఠించి, 1, 3, 5, 7, 9 లేదా 11 రోజులు పూజించి నిమజ్జనం చేస్తారు.
ఆచారాలు & పూజ విధానం
చవితి ఉదయం ఇంట్లో లేదా వీధిలో శుభ ముహూర్తంలో పర్యావరణ హితమైన మట్టి గణపతి విగ్రహాన్ని అలంకరించిన పీటపై ప్రతిష్ఠించాలి — ప్రాణ ప్రతిష్ఠ మంత్రాలతో స్వామిని ఆవాహన చేయాలి.
ఆవాహన నుంచి నైవేద్యం వరకు పదహారు ఉపచారాలతో క్రమపద్ధతిలో పూజించాలి — గణేశ అష్టోత్తరం లేదా సహస్రనామంతో అర్చన చేయాలి.
బియ్యప్పిండితో చేసిన ఉండ్రాళ్ళు, బెల్లం-కొబ్బరి పూరణతో మోదకాలు తయారు చేసి 21 సంఖ్యలో స్వామికి నైవేద్యంగా సమర్పించాలి.
గరిక, మారేడు, జిల్లేడు వంటి 21 రకాల ఆకులను (పత్రి) సేకరించి, ఒక్కో ఆకుతో ఒక్కో నామం చెబుతూ స్వామిపై సమర్పించాలి — అన్ని రకాలు దొరకకపోతే దొరికినన్ని ఆకులతో పూర్తి చేయవచ్చు.
నిర్ణీత రోజుల పూజ పూర్తయ్యాక, డప్పు చప్పుళ్లు, 'గణపతి బప్పా మోరియా' నినాదాల మధ్య విగ్రహాన్ని ఊరేగింపుగా తీసుకెళ్లి చెరువు లేదా నదిలో నిమజ్జనం చేయాలి — వీలుకాకపోతే ఇంట్లో ఒక పెద్ద పాత్రలో నీటితో నిమజ్జనం చేసి ఆ నీటిని మొక్కలకు పోయవచ్చు.
- పర్యావరణ హితమైన మట్టి గణపతిని మాత్రమే ప్రతిష్ఠించడం ఉత్తమం — నిమజ్జనం ఇంట్లో ఒక పాత్రలో చేసినా పూర్తి ఫలం లభిస్తుంది.
- చంద్రదర్శన దోషం తొలగించుకోవడానికి గణేశ మంత్రం భక్తితో జపించడం సంప్రదాయం.
- 21 రకాల పత్రి దొరకకపోతే దొరికినన్ని ఆకులతో భక్తితో పూజ చేసినా స్వామి అనుగ్రహిస్తాడు.
ప్రత్యేక వంటకాలు
శుభాకాంక్షలు పంచుకోండి
వినాయక చవితి శుభాకాంక్షలు! గణపతి బాప్పా మోరియా! వినాయకుడి దివ్య ఆశీస్సులు మీపై ఉండాలని ప్రార్థిస్తున్నాను. 🙏🐘
