1975లో ముర్షిదాబాద్లో మొదటి గ్రామీణ బ్యాంకు స్థాపనతో ప్రారంభమైన ఈ వ్యవస్థ 2025 నాటికి 50 సంవత్సరాలు పూర్తి చేసింది. ప్రస్తుతం దేశంలో 28 గ్రామీణ బ్యాంకులు మాత్రమే మిగిలాయి.
గ్రామీణ బ్యాంకులో 50% వాటాలు కేంద్ర ప్రభుత్వం, 35% స్పాన్సర్ బ్యాంకు, మిగిలిన 15% రాష్ట్రాల ప్రభుత్వాలు కలిగి ఉన్నాయి. జిల్లాలోని ప్రధాన వాణిజ్య బ్యాంకు స్పాన్సర్ బ్యాంకుగా పనిచేస్తుంది. ఈ బ్యాంకులలో సీనియర్ పదవులకు స్పాన్సర్ బ్యాంకు అధికారులు డెప్యుటేషన్ పద్ధతిలో నియమించబడుతున్నారు.
30 సంవత్సరాల అనుభవం ఉన్న ఉద్యోగులు కూడా జనరల్ మేనేజర్ లేదా చైర్మన్ పదవులకు ఎంపిక కాకపోవడం, బ్యాంకులు స్థానిక అవసరాలకు అనుగుణంగా పనిచేయకపోవడం వంటి సమస్యలు తీవ్రమయ్యాయి. అనేక బ్యాంకులు ల్యాండ్లైన్ ఫోన్, దినపత్రికలు వంటి ప్రాథమిక సౌకర్యాలను తొలగించాయి.
ఉద్యోగ సంఘాలు గ్రామీణ బ్యాంకుల నిర్వహణను కేంద్ర ప్రభుత్వం మరియు నాబార్డ్ (NABARD) చేతుల్లోకి తీసుకురావాలని డిమాండ్ చేస్తున్నాయి. స్పాన్సర్ బ్యాంకుల ఆధిపత్యం తగ్గించడం ద్వారా బ్యాంకుల స్వయంప్రతిపత్తిని పెంచాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
